We use cookies to make sure our website better meets your expectations.
You can adjust your web browser's settings to stop accepting cookies. For further information, read our cookie policy.
IN Warsaw
Exchange Rates
Warsaw Stock Exchange - Indices
The Warsaw Voice » Special Sections » October 29, 2015
Polish Financial System
You have to be logged in to use the ReadSpeaker utility and listen to a text. It's free-of-charge. Just log in to the site or register if you are not registered user yet.
Check Before You Sign
October 29, 2015   
Article's tools:

The use of the services of lending companies and lenders not subject to state supervision is potentially very risky. But the risk can be minimized by adhering to certain rules. A public awareness campaign jointly organized by Narodowy Bank Polski and six other public institutions, “Don’t be cheated. Check before you sign”, aims to promote the principles of safe use of services provided by financial institutions.

Consumer loans taken out to meet various urgent needs can pose a serious threat to the financial security of families. It is no secret that many people are too careless in the way they approach consumer loans, failing to give enough thought to whether they will be able to pay them back. Such people may find that their monthly liabilities exceed their total income and that they do not have enough money to pay the instalments. And failure to pay back a loan on time may mean a lot of trouble and lead to debt collectors being called in.

Borrowers who fail to meet their liabilities lose their creditworthiness, which in practice results in their inability to obtain loans from banks. Such borrowers can only turn to lenders and lending companies that do not set too rigorous requirements for granting loans and are ready to accept increased risk. Such companies make up for that by offering more expensive loans, not only in terms of interest charged, but primarily in the amount of non-interest costs, which may complicate the situation of the borrower still further.

Beware of the fine print
Although at the moment the maximum nominal interest on loans cannot exceed 10 percent, many lending companies offer products whose actual annual percentage rate (APR), which illustrates the total cost of a loan in percentage terms, may run into thousands of percent. Many borrowers have learned the hard way that a loan taken out from such a company can aggravate their financial problems or even cause them to lose their assets. It is no secret that many borrowers in desperate need of cash are ready to sign just about any loan agreement, even one that is extremely unfavourable to them, and some borrowers do not read documents before signing them. As a result, they often pledge their property – be it a car or real estate – as collateral for the loan without being fully aware of the consequences. This, in the case of problems with repaying the loan on time, could lead to the borrower losing their property. Lending companies often tempt customers with instant access to cash without providing them with full information about the terms of the loan. And those customers who fail to repay their loan on time cannot expect any leniency from these lenders.

Numerous complaints about lending companies have prompted Poland’s Office of Competition and Consumer Protection (UOKIK) to take a close look at such firms. The investigation focused on various controversial fees imposed on borrowers by these lenders. According to UOKIK, all the examined agreements used by these companies gave rise to concern. The scrutinized companies imposed, as UOKIK put it, “grossly exorbitant charges” that did not reflect the actually incurred costs of activities such as collection of cash in the customer’s home, a call for payment, and debt collection activities.

Don’t be cheated
Narodowy Bank Polski has joined efforts to make the public aware of the risks related to careless borrowing. The bank is one of the organizers of a public awareness campaign called “Don’t be cheated. Check before you sign”. The campaign highlights risks related to signing financial contracts, particularly when taking out high-interest short-term loans, as well as to using financial services not subject to state supervision. Along with NBP, six other public institutions have joined the campaign: the Bank Guarantee Fund, the Polish Financial Supervision Authority, the Ministry of Finance, the Ministry of Justice, the Office of Competition and Customer protection, and the police.

According to the organizers of the campaign, all citizens should be aware of the risks related to signing loan agreements carelessly and should be able to thoroughly assess such offers. Customers of companies offering this type of financial services are often unaware that the real annualized interest on their “easy money” may reach tens of thousands of percent.

The campaign website, www.zanim-podpiszesz.pl, provides basic information on the security of the financial market. The website offers tips and advice for borrowers to follow before deciding to take out a loan. The website features a simple calculator by means of which it is possible to calculate the APR, or the total cost of a loan. Moreover, an example of a loan agreement is presented – it is examined sentence by sentence in order to highlight the elements that require special attention when reading agreements. Potential borrowers are informed about the four golden rules of safe borrowing (check the credibility of the company, calculate the total cost of the loan, carefully read the agreement, and do not sign if you do not understand) that they should keep in mind before deciding to take out a loan. Moreover, the website offers a guide for people already in debt – both those who cannot cope with paying back their loans and those who feel cheated by lenders. There is also a list of institutions to which borrowers can apply for free legal assistance in solving problems arising from dealings with financial institutions.

The “Don’t be cheated. Check before you sign” campaign seeks to improve the overall economic education of the Polish public and to raise consumers’ awareness of various issues in their relations with financial market players, and above all, to get the public in the habit of reading and understanding financial documents that they are given to sign.


This article uses content from the www.zanim-podpiszesz.pl website. Illustrations courtesy of the NBP, unless indicated otherwise

1. Check whether the company is reputable
The list of market players subject to financial supervision can be found at www.knf.org.pl or on the campaign website: www.zanim-podpiszesz.pl
These sources also make it possible to check out market players included on the so-called list of public warnings, that is, companies formally declared by the Polish Financial Supervision Authority (KNF) as suspected of committing a crime.

2. Calculate the total cost of the loan
Check the total amount that needs to be paid. Every lender is obligated to provide information about the actual annual percentage rate (APR) and the total amount to be paid.

If you have trouble obtaining this information, you can calculate the cost of the loan yourself using the calculator available on the www.zanimpodpiszesz.pl website.

3. Read the agreement carefully

Pay special attention to the following:
Is the interest on the loan much higher than that charged by other lenders?

Does the company demand a high collateral from the borrower before granting the loan? Failure to pay back the loan on time may lead to the loss of the collateral, even though its value most often far exceeds the amount of the debt in question or it may have substantial intangible value for you;

Do the provisions of the agreement entitle the company to specify the collateral at its own discretion in the future?

Are there any additional charges specified in the agreement – for example for assessing the loan application or for issuing a decision; commission, fees for a representative of the lender visiting the borrower at home; insurance fees? If so, count them up, because the amount of such charges may significantly increase the cost of the loan (perhaps the company does not at all intend to grant the loan, but is only seeking to collect charges from the client in advance).

If you do not understand a provision in the agreement, ask for clarification. It is worth asking about details. If in doubt, you should ask for specimens of the documents in question or draft agreements and consult these with your lawyer or any other knowledgeable person.

4. Do not sign if you do not understand.

Do not buy any financial services that you do not understand. If a service provider is unwilling or unable to explain the rules involved, it is better to pull out of such a deal.

NBP CAMPAIGN Says ‘No’ to Exclusion
For people with disabilities, dealing with financial institutions poses a considerable challenge. In recent years, however, significant progress has been made in the provision of services for this group of customers. Banks and other financial institutions have started modifying their websites so that these can be used by people with various disabilities. The problem has also been noticed by the Polish central bank, which has for several years been pursuing a public awareness campaign called “NBP says No to exclusion”, focusing on people with intellectual disabilities as well as people with hearing and vision impairments.

NBP’s web pages and materials issued as part of the “Check Before You Sign” and “Safe Money” public awareness campaigns are available with an audio description. The NBP Central Library has introduced special facilities for the blind whereby they can take advantage of the library’s extensive collection thanks to a computer workstation with special software and a printer that makes it possible to print in Braille. NBP is the first institution in Poland to publish some of its materials in an Easy to Read format, which means in the form of text easy to read for people with intellectual disabilities.

On the www.nbpniewyklucza.pl website, well-known Polish actors present entries from a “Lexicon of Economic and Banking Terms in Sign Language.” The lexicon was the first such publication in Poland and three editions of it have now appeared.

As part of the campaign, in partnership with the Vis Maior foundation, a special set of multimedia materials has been developed for people with disabilities as well as staff at institutions that provide services to disabled clients. This makes it possible to learn about the rights of people with disabilities and learn how to adapt space and information to their needs.

More information can be found at www.nbpniewyklucza.pl

Polski system finansowy
Sprawdź, zanim podpiszesz
Korzystanie z usług firm pożyczkowych i parabanków, nie podlegających nadzorowi państwa, może wiązać się z dużym ryzykiem. Ale, stosując się do pewnych zasad, można to ryzyko zminimalizować. Propagowanie zasad bezpiecznego korzystania z usług instytucji finansowych to cel kampanii społecznej „Nie daj się nabrać. Sprawdź, zanim podpiszesz”, której współorganizatorem jest Narodowy Bank Polski.

Kredyty konsumpcyjne zaciągane na rozmaite pilne potrzeby mogą stać się poważnym zagrożeniem dla bezpieczeństwa finansowego rodzin. Nie jest tajemnicą, że wiele osób do kredytów konsumpcyjnych podchodzi dosyć niefrasobliwie, nie zastanawiając się, czy będą w stanie je spłacać. Zdarza się, że miesięczne zobowiązania przekraczają wysokość dochodów tak, że nie starcza na spłatę rat. A brak terminowej spłaty kredytu może oznaczać spore kłopoty i skończyć się egzekucją komorniczą.

Niewywiązywanie się ze swoich zobowiązań skutkuje utratą zdolności kredytowej, co w praktyce oznacza brak możliwości uzyskania kredytu w bankach. Takim osobom pozostają tylko parabanki i firmy pożyczkowe, które nie stawiają bardzo rygorystycznych warunków przyznania pożyczki i są skłonne zaakceptować podwyższone ryzyko klientów. Rekompensują to sobie wyższą ceną pożyczki odzwierciedlaną nie tylko w jej oprocentowaniu, ale przede wszystkim w wysokości kosztów pozaodsetkowych, co w oczywisty sposób może jeszcze bardziej skomplikować sytuację pożyczkobiorcy.

Uwaga na zapisy umów
Chociaż maksymalne, nominalne oprocentowanie pożyczek wynosi obecnie 10 procent, to wiele firm pożyczkowych oferuje produkty, których rzeczywista roczna stopa oprocentowania (RRSO) – obrazująca całkowity koszt kredytu w ujęciu procentowym – może przekraczać tysiące procent. Wielu pożyczkobiorców przekonało się już, że pożyczka w takiej firmie może prowadzić do pogłębienia problemów finansowych, a w skrajnych przypadkach nawet do utraty majątku. Nie jest tajemnicą, że osoby, które pilnie potrzebują gotówki skłonne są podpisać nawet skrajnie niekorzystne dla siebie umowy lub w ogóle nie czytają dokumentu, który podpisują. W efekcie bez pełnej świadomości zastawiają swój majątek – samochody czy nieruchomości – jako zabezpieczenie pożyczki. W sytuacji problemów z terminową jej spłatą może to doprowadzić do utraty zastawionych dóbr. Firmy pożyczkowe kuszą szybkim dostępem do gotówki często nie przekazując klientowi pełnej informacji o warunkach zaciągnięcia takiej pożyczki. A klienci spóźniający się ze spłatą zadłużenia nie mogą liczyć na jakąkolwiek wyrozumiałość z ich strony.

Liczne skargi na działalność firm pożyczkowych spowodowały, że zainteresował się nimi Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Kontrola UOKiK dotyczyła budzących wiele zastrzeżeń dodatkowych opłat nakładanych na pożyczkobiorców. I według UOKiK, każda z przeanalizowanych wzorców umów stosowanych przez te firmy budziła zastrzeżenia. Badane podmioty stosowały – jak określił to UOKiK – „rażąco wygórowane opłaty”, nieadekwatne do faktycznie ponoszonych kosztów dokonywanych czynności, jak np. obsługa domowa, wezwanie do zapłaty czy działania windykacyjne.

Nie daj się nabrać
W akcję uświadamiania polskiego społeczeństwa o zagrożeniach wynikających z niefrasobliwego pożyczania pieniędzy włączył się Narodowy Bank Polski, który jest współorganizatorem kampanii społecznej „Nie daj się nabrać. Sprawdź, zanim podpiszesz”. Celem akcji jest zwrócenie uwagi społeczeństwa na ryzyko związane z zawieraniem umów finansowych, w tym przede wszystkim z zaciąganiem wysoko oprocentowanych krótkoterminowych pożyczek oraz z korzystaniem z usług finansowych podmiotów niepodlegających szczególnemu nadzorowi państwa. W kampanię obok NBP włączyło się jeszcze sześć instytucji publicznych:
Bankowy Fundusz Gwarancyjny, Komisja Nadzoru Finansowego, Ministerstwo Finansów, Ministerstwo Sprawiedliwości, Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów oraz Policja.

Według organizatorów akcji wszyscy obywatele powinni zdawać sobie sprawę z zagrożeń płynących z niefrasobliwego zawierania umów pożyczkowych i mieć wiedzę umożliwiającą dokonanie rzetelnej oceny ofert. Klienci firm oferujących tego typu usługi finansowe są często nieświadomi, że rzeczywiste roczne oprocentowanie „łatwych pieniędzy” może sięgać nawet kilkudziesięciu tysięcy procent.

Za pośrednictwem strony internetowej kampanii www.zanim-podpiszesz.pl można zapoznać się z podstawowymi informacjami dotyczącymi bezpieczeństwa na rynku finansowym. Są tam wskazówki i rady, którymi warto kierować się przed podjęciem decyzji o zaciągnięciu pożyczki. Na stronie znajduje się prosty kalkulator pozwalający samodzielnie policzyć RRSO, czyli miernik całkowitego kosztu pożyczki. Ponadto jest zaprezentowana przykładowa umowa pożyczki, która została przeanalizowana zdanie po zdaniu, w celu zobrazowania na jakie elementy zwracać szczególną uwagę przy lekturze umów. Potencjalnych pożyczkobiorców informuje się o czterech zasadach bezpiecznego zaciągania kredytów (sprawdź wiarygodność firmy, policz całkowity koszt pożyczki, dokładnie przeczytaj umowę, nie podpisuj, jeśli nie rozumiesz), o których należy pamiętać przed podjęciem decyzji o pożyczce. Ponadto na stronie znajduje się poradnik dla osób już zadłużonych, zarówno tych, które nie radzą sobie ze spłatą zaciągniętej pożyczki, jak i tych, które czują się oszukane przez pożyczkodawców. Podana jest też lista instytucji, do których można zwrócić się o bezpłatną pomoc prawną w rozwiązaniu problemów powstałych w relacjach z instytucjami finansowymi.

Kampania „Nie daj się nabrać. Sprawdź, zanim podpiszesz” jest prowadzona po to, żeby poprawiła się wiedza ekonomiczna Polaków, żeby wzrosła świadomość konsumentów w relacjach z podmiotami rynku finansowego, a przede wszystkim, po to żeby w społeczeństwie utrwalić nawyk czytania ze zrozumieniem dokumentów finansowych, jakie otrzymują do podpisu.


W artykule wykorzystano informacje ze strony www.zanim-podpiszesz.pl
Zdjęcia (oprócz podpisanych) pochodzą z zasobów NBP


1. Sprawdź wiarygodność firmy
Listę podmiotów objętych nadzorem finansowym można znaleźć na stronie: lub na stronie internetowej kampanii: www.zanim-podpiszesz.pl.
Na stronach tych można też sprawdzić podmioty znajdujące się na liście ostrzeżeń publicznych, czyli firm, wobec których KNF złożyła zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa.
2. Policz całkowity koszt pożyczki
Sprawdź jaka jest całkowita kwota do zapłaty. Każdy podmiot udzielający pożyczki zobowiązany jest do poinformowania o wysokości rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania pożyczki (RRSO) oraz o całkowitej kwocie do zapłaty.
Jeśli masz kłopoty z uzyskaniem takiej informacji, możesz samodzielnie policzyć koszt pożyczki za pomocą kalkulatora dostępnego na stronie internetowej www.zanim-podpiszesz.pl.
3. Dokładnie przeczytaj umowę
Szczególnie zwróć uwagę na następujące elementy:
- czy oprocentowanie pożyczki nie jest znacznie wyższe niż inne oferty na rynku;
- czy firma wymaga wniesienia wysokiego zabezpieczenia pożyczki zanim pożyczka zostanie udzielona – brak terminowego spłacania pożyczki może się wiązać z utratą zabezpieczenia, którego wartość najczęściej znacznie przewyższa kwotę zadłużenia albo które może mieć dla nas wartość niematerialną;
- czy zapisy umowy uprawniają firmę do wyznaczenia zabezpieczenia w przyszłości, wedle uznania firmy;
- czy pojawiają się dodatkowe opłaty zapisane w umowie, np. za rozpatrzenie wniosku, za wydanie decyzji, prowizje, opłaty za wizyty przedstawiciela pożyczkodawcy w domu, ubezpieczenia – jeśli tak, to policz je, suma tych opłat może znacznie podwyższać koszt pożyczki (być może firma w ogóle nie zamierza udzielić pożyczki, a jedynie pobrać opłaty ponoszone przez klienta z góry!).
Jeżeli nie rozumiesz jakiegoś zapisu w umowie, poproś o wyjaśnienie. Warto pytać o szczegóły. W wypadku wątpliwości należy poprosić o wzorce dokumentów lub projekty umów i skonsultować je z prawnikiem lub inną kompetentną osobą.
4. Nie podpisuj, jeśli nie rozumiesz
Nie należy korzystać z usług finansowych, których się nie rozumie. Jeśli oferujący usługi nie chce lub nie potrafi wyjaśnić ich zasad, lepiej zrezygnować z takiej propozycji.

KAMPANIA „NBP nie wyklucza”
Dla osób niepełnosprawnych kontakty z instytucjami finansowymi stanowią niemałe wyzwanie. W ostatnich latach zanotowano jednak znaczący postęp w obsłudze tej grupy klientów.

Banki i inne instytucje finansowe zaczęły modyfikować swoje strony internetowe w taki sposób, by mogły z nich korzystać osoby z różnego rodzaju niepełnosprawnościami. Ich problemy dostrzegł też polski bank centralny, który od kilku lat prowadzi kampanię społeczną „NBP nie wyklucza” dedykowaną osobom z niepełnosprawnością intelektualną oraz dysfunkcjami słuchu i wzroku.

Strony internetowe NBP i materiały wydawane w ramach kampanii społecznych np. „Sprawdź, zanim podpiszesz” czy „Bezpieczne pieniądze” są dostępne z audiodeskrypcją. Udogodnienia dla osób niewidomych zostały wprowadzone w Centralnej Bibliotece NBP, gdzie z bogatego księgozbioru można korzystać dzięki stanowisku komputerowemu ze specjalnym oprogramowaniem i drukarce umożliwiającej drukowanie w alfabecie Braille’a. NBP jako pierwsza instytucja w kraju, część swoich materiałów wydaje w wersji Easy to Read, czyli w formie tekstu łatwego do czytania, przeznaczonego dla osób z upośledzeniem intelektualnym.

Na stronie www.nbpniewyklucza.pl znani polscy aktorzy prezentują hasła z „Leksykonu terminów ekonomicznych i bankowych w języku migowym”. Leksykon był pierwszą tego typu publikacją w Polsce i doczekał się już dwóch kolejnych edycji.

W ramach działań kampanii we współpracy z fundacją Vis Maior powstał specjalny zestaw materiałów multimedialnych, dla osób z niepełnosprawnością, i pracowników instytucji, gdzie klientami są niepełnosprawni. Dzięki niemu można poznać prawa osób z dysfunkcjami oraz dowiedzieć się, w jaki sposób dostosować przestrzeń i informację do ich potrzeb.
Latest articles in Special Sections
Latest news in Special Sections
Mercure - The 6 Friends Theory - Casting call
© The Warsaw Voice 2010-2018
E-mail Marketing Powered by SARE